ARCHIWUM OSOBOWE > Maria Gerson-Dąbrowska

Maria Gerson-Dąbrowska

Maria Gerson-Dąbrowska (1869-1942) - malarka, rzeźbiarka, pisarka, historyczka i krytyczka sztuki, publicystka, reżyserka i dyrektorka teatru.
Urodziła się 24 sierpnia 1869 roku w Warszawie. Córka malarza Wojciecha Gersona i Natalii z d. Frydrych. Siostra malarki, Jadwigi Gerson-Bobińskiej. Żona literata, Ignacego Dąbrowskiego (od 1903).

Ukończyła Gimnazjum im. H. Czarneckiej w Warszawie i kurs wychowania przedszkolnego (1887). Uczyła się rysunku oraz malarstwa pod kierunkiem ojca i rzeźby u Hipolita Marczewskiego i Jana Wojdygi. Studiowała rzeźbę i malarstwo w Académie Julian w Paryżu (1896-1898).

Po powrocie do kraju wstąpiła do Stowarzyszenia Artystek Polskich (od momentu jego powstania w 1889), brała udział w wystawach, m.in. Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych i w Salonie Krywulta w Warszawie, Towarzystwa Przyjaciół Sztuki w Krakowie oraz w pokazach we Lwowie, Paryżu i Wilnie. Była działaczką tajnego koła oświaty ludowej (ok. 1888-1914) i Związku Teatrów Ludowych (1901-1939).

W 1904 zostaje nauczycielką rzeźby w szkole artystycznej dla kobiet A. Conti w Warszawie, naucza także rysunku i historii w szkołach średnich, m.in. w warszawskiej Szkole Żeńskiej Jadwigi Sikorskiej (od 1918 pod nazwą Gimnazjum Żeńskie im. Królowej Jadwigi). Zajmuje się popularyzacją sztuki, publikuje prace z zakresu historii malarstwa i rzeźby, sztuki teatru oraz edukacji plastycznej. Organizuje szkolne przedstawienia swoich sztuk.

Autorka artykułów, opowiadań, wierszy i obrazków scenicznych zamieszczanych m.in. w „Przyjacielu Dzieci” (1904-1913; cykle artykułów pt. W krainie sztuki. Listy z podróży oraz Z dziejów sztuki), „Iskrach” (1923-1928), „Płomyku” (1923-1932), „Moim Pisemku” (1929-1936), „Wychowaniu Przedszkolnym” (1930-1938). Autorka dramatów: Wanda (1910), Laleczka z saskiej porcelany (pierwsza realizacja w 1917, w druku 1928), Baśń o Królowej Róży (1924), Dzień oszczędności (1929).

Odznaczona m.in. Złotym Krzyżem Zasługi (1931).
Zmarła w Warszawie, 21 stycznia 1942 roku. Została pochowana na warszawskich Powązkach.

Oprac. Katarzyna Kułakowska
Źródło: https://pisarzeibadacze.ibl.edu.pl/haslo/1227/gerson-dabrowska-maria