ARCHIWUM OSOBOWE > Maria Morozowicz-Szczepkowska
Maria Morozowicz-Szczepkowska
Maria Morozowicz-Szczepkowska (1885-1968) - aktorka, autorka licznych dramatów, słuchowisk, scenariuszy filmowych, utworów prozatorskich.
Pochodziła z rodziny artystycznej, była córką Rufina Morozowicza – gwiazdora warszawskiej operetki – i Walerii z Kotowiczów, oraz żoną rzeźbiarza Jana Szczepkowskiego (od 1913). Debiutowała w salonie Jeleńskich w przedstawieniu amatorskim komedii Józefa Korzeniowskiego Pierwej matka. Następnie występowała m.in. w Łodzi u Mariana Gawalewicza, w Wilnie i Poznaniu u Nuny Szczurkiewicz oraz w Teatrze Miejskim w Krakowie za dyrekcji Ludwika Solskiego. Specjalizowała się w rolach „naiwnych”. W Wilnie uczestniczyła w działalności grupy artystyczno-literackiej „Banda”. Jako autorka zadebiutowała w 1913 roku w Poznaniu sztuką Kabotyni wystawioną na jej benefis aktorski. W tym samym roku porzuciła scenę na rzecz życia rodzinnego i pracy literackiej.
Po pierwszej wojnie światowej zamieszkała z mężem i córką Hanną w Milanówku, w domu rodziców, gdzie działała aktywnie w Związku Pracy Obywatelskiej Kobiet. Współpracowała z Konsorcjum Kinematograficznym, dla którego dokonała adaptacji filmowych m.in. Lalki Prusa czy Wiernej rzeki Żeromskiego. Rozkwit jej kariery dramatopisarskiej przypada na lata trzydzieste i współpracę z Zofią Modrzewską, począwszy od głośnej prapremiery feministycznej sztuki Sprawa Moniki w 1932 roku w Warszawie, która zapewniła jej etykietkę skandalistki i międzynarodowe zainteresowanie. Sztukę grano w całej Polsce, przetłumaczono na wiele języków, doczekała się również hollywoodzkiej ekranizacji. W tym okresie na afisz weszły takie tytuły jak Milcząca siła, Typ A, Walący się dom. W latach 1938–39 publikowała recenzje teatralne w czasopismach „Skawa” i „Praca obywatelska”. W swojej twórczości zwracała szczególną uwagę na kwestie kobiece. Wojnę spędziła w Milanówku – w jej domu schronili się m.in. Pola Gojawiczyńska, Anna i Monika Żeromskie, Tacjanna Wysocka. Po zakończeniu wojny współtworzyła efemeryczny Warszawski Teatr Objazdowy „Problemy” złożony z samych kobiet, który grywał Sprawę Moniki oraz nowy tekst Powroty. W latach pięćdziesiątych jej sztuki zniknęły z teatrów, częściowo z przyczyn politycznych. Liczne dramaty Morozowicz-Szczepkowskiej pozostały w rękopisach. W 1966 roku została odznaczona Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski. Tuż przed śmiercią ukończyła wspomnienia, Z lotu ptaka, poświęcone głównie ojcu i mężowi. Pochowano ją w grobie rodzinnym w Alei Zasłużonych na warszawskich Powązkach. Była wielką miłośniczką morza.
Maszynopisy i rękopisy niepublikowanych dramatów Marii Morozowicz-Szczepkowskiej pochodzą z domowego archiwum w Milanówku. Za zgodę na ich digitalizację i udostępnienie w Bibliotece Dramatów HyPaTii serdecznie dziękujemy spadkobierczyni autorki, pani Ewie Mickiewicz.
Dramaty
Sprawa Moniki
Boa dusiciel
Droga żywota
Druga młodość
Historia romantyczna
Kabotyni
Kwiat szczęścia
Niezidentyfikowana sztuka
Paszcza
Pryzmat
Przypadek
Uśmiech fortuny
Warszawa Chopina
Wigilia warszawska
Winda
Ballada
Bilans
Maniuś
Milcząca siła
Sztuka niezidentyfikowana
Nowa kobieta
Oddech ziemi
Pani prokurator
Powroty
Przygoda
Wyrok życia (scenariusz filmowy)
Chopin w Warszawie
Policzek
Walący się dom 1
Walący się dom 2
Wrzesień 39
Z deszczu pod rynnę
Korepetytor
Redukcja Personelu
Artykuły
Zdjęcia
