Zofia Solarzowa / Hypatia

Zofia Solarzowa

Zofia Solarz, z domu Symonowicz, Michałowska (1902-1988) – pedagożka, animatorka amatorskiego ruchu teatralnego, organizatorka uniwersytetów ludowych, działaczka ruchu ludowego związana ze Związkiem Młodzieży Wiejskiej (od 1928) i Stronnictwem Ludowym (od 1931). Pomysłodawczyni i realizatorka teatru „z głowy” oraz inscenizatorka pieśni ludowych.
Córka Zofii Michałowskiej. Wychowana przez działacza ludowego, Władysława Feliksa Symonowicza i jego żonę, Marię z Młodzianowskich. Żona Ignacego Solarza (od 1925). Matka Jadwigi (1925–1930), Andrzeja (ur. 1928) i Wojciecha (ur. 1934).
Kształci się na pensji w Warszawie, w Mińsku Mazowieckim, w gimnazjum w Zakopanem i Tarnowie. Uczęszcza na Wolną Wszechnicę Polską w Warszawie. Świadectwo dojrzałości uzyskuje w 1923 w seminarium nauczycielskim w Lublinie.
W latach 1922-1924 pracuje jako nauczycielka w Żeńskiej Szkoły Rolniczej w Gołotczyźnie; w latach 1924-1930 jako wykładowczyni i wychowawczyni we współtworzonym razem z Ignacym Solarzem pierwszym w Polsce Wiejskim Uniwersytecie Ludowym we wsi Szyce pod Krakowem, gdzie prowadzi amatorski teatr wiejski; w latach 1931-1940 – w Wiejskim Uniwersytecie Orkanowym w Gaci pod Przeworskiem.
Podczas wojny jest poszukiwana przez gestapo i ukrywa się z synami po wsiach powiatu łańcuckiego i przeworskiego. Jej mąż zostaje rozstrzelany w Palmirach.
Na przełomie lat 1944/1945 w Handzlówce w Łańcuckiem organizuje sześciomiesięczny kurs dla przedszkolanek. W latach 1945–1948 zostaje kierowniczką Uniwersytetu Ludowego w Brusie. W latach 1948–1949 pracuje w Związku Zawodowym Pracowników „Społem” jako instruktorka artystyczna, następnie 1949–1953 w Ministerstwie Kultury i Sztuki. W latach 1953-1968 w Białym Dunajcu prowadzi Zespół Pieśni i Tańca „Podhale”, następnie Ludowy Zespół Artystyczny „Promni” przy Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie.
Autorka opowiadań, wierszy, pieśni i dramatów. Publikuje w prasie ludowej („Teatr Ludowy”, „Wici”, „Znicz”, „Kobieta Wiejska”, „Młoda Myśl Ludowa”, „Dziennik Popularny” i „Sygnały”). Drukiem ukazały się jej trzy śpiewniki (1933, 1953, 1986), dwa tomy wspomnień: Skalni ludzie (1955) i Mój pamiętnik (1973), opracowanie Sami tworzymy teatr (1960) i w serii „Życie spełnione” dwa tomy jej tekstów zebranych: Pisma społeczne i literackie (2015) oraz Opinie, wspomnienia, artykuły (2018).

Oprac. Katarzyna Kułakowska
Źródło: Agnieszka Majewska-Kafarowska, Zofia Solarzowa, ta, która czuła niezawodne siły do twórczego przekazywania ludziom ich własnego życia [w:] "Edukacja Dorosłych" 2010 nr 2, s. 148-161; Dorota Truszczak, Kalendarium - wybór faktów z życia Zofii Solarzowej [w:] "Życie spełnione. Pisma społeczne i literackie", Warszawa 2015, s. 419-425.

Dramaty